{"id":586,"date":"2025-06-06T09:31:42","date_gmt":"2025-06-06T07:31:42","guid":{"rendered":"https:\/\/lepszedaszewice.pl\/?p=586"},"modified":"2025-06-06T09:31:43","modified_gmt":"2025-06-06T07:31:43","slug":"wspolna-przestrzen-wspolna-sprawa-o-uczeniu-sie-przez-zaangazowanie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lepszedaszewice.pl\/?p=586","title":{"rendered":"Wsp\u00f3lna przestrze\u0144 \u2013 wsp\u00f3lna sprawa. O uczeniu si\u0119 przez zaanga\u017cowanie"},"content":{"rendered":"\n<p>W Daszewicach pod Poznaniem zr\u00f3wnowa\u017cony rozw\u00f3j zaczyna si\u0119 mi\u0119dzy trawnikiem a rozmow\u0105.<a href=\"https:\/\/epale.ec.europa.eu\/eulogin?post-eulogin-destination=\/pl\/users\/barbara-habrych\"><\/a><\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p>Jak budowa\u0107 lokaln\u0105 wsp\u00f3lnot\u0119 wok\u00f3\u0142 spraw wa\u017cnych dla mieszka\u0144c\u00f3w? Jak uczy\u0107 si\u0119 przez dzia\u0142anie \u2014 i to nie w sali wyk\u0142adowej, ale na zaniedbanym placu, przy planowaniu zieleni czy w czasie rozm\u00f3w z urz\u0119dnikami? O tym opowiada dr Lidia Poni\u017cy \u2014 zawodowo adiunkt na Wydziale Geografii Spo\u0142eczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej UAM w Poznaniu, a&nbsp; prywatnie spo\u0142eczniczka, kt\u00f3ra od kilku lat wspiera lokalne inicjatywy w Daszewicach.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Barbara Habrych:<\/strong> <strong>Jak zacz\u0119\u0142a si\u0119 Twoja przygoda z dzia\u0142aniami na rzecz Daszewic? Czy by\u0142 jaki\u015b impuls, kt\u00f3ry sprawi\u0142, \u017ce powiedzia\u0142a\u015b sobie: \u201etrzeba co\u015b zrobi\u0107\u201d?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Lidia Poni\u017cy:&nbsp;<\/strong>W 2016 roku pojawi\u0142a si\u0119 pierwsza edycja bud\u017cetu obywatelskiego w gminie Mosina. Razem z kole\u017cank\u0105 stwierdzi\u0142y\u015bmy, \u017ce trzeba co\u015b zaproponowa\u0107. Mieszka\u0144cy naszej wsi codziennie ryzykowali zdrowiem, chodz\u0105c wzd\u0142u\u017c ruchliwej drogi \u2014 wi\u0119c zaproponowa\u0142y\u015bmy chodnik. Wniosek nie przeszed\u0142, bo dzia\u0142ka nale\u017ca\u0142a do powiatu, a nie do gminy. Ale to nas nie zniech\u0119ci\u0142o \u2014 wr\u0119cz przeciwnie. Zebra\u0142y\u015bmy grup\u0119 os\u00f3b, zacz\u0119li\u015bmy pisa\u0107 pisma, dzia\u0142a\u0107. I dwa lata p\u00f3\u017aniej chodnik powsta\u0142. To do\u015bwiadczenie pokaza\u0142o, \u017ce mamy moc sprawcz\u0105. Potem by\u0142 pomys\u0142 na stworzenie zielonego skweru. Wtedy jeden z mieszka\u0144c\u00f3w,&nbsp; przyszed\u0142 na spotkanie z gotowymi dokumentami stowarzyszenia w r\u0119ku. Tak powsta\u0142y <em>Lepsze Daszewice<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>B.H.: Wasze dzia\u0142ania \u2013 chodnik, ziele\u0144, spotkania z mieszka\u0144cami \u2013 s\u0105 bardzo konkretne, ale przy okazji mo\u017cna si\u0119 z nich du\u017co nauczy\u0107. Czego Ty nauczy\u0142a\u015b si\u0119 dzi\u0119ki tym inicjatywom? I czego, Twoim zdaniem, ucz\u0105 si\u0119 mieszka\u0144cy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>L.P.:<\/strong> Przede wszystkim ucz\u0119 si\u0119 ludzi. My\u015bl\u0119, \u017ce to najwa\u017cniejsza lekcja \u2014 wyj\u015b\u0107 poza swoj\u0105 ba\u0144k\u0119, us\u0142ysze\u0107 inne spojrzenia. Poznawanie r\u00f3\u017cnych perspektyw otwiera i uczy tolerancji. Z kolei mieszka\u0144cy, mam nadziej\u0119, ucz\u0105 si\u0119, \u017ce maj\u0105 wp\u0142yw. To przecie\u017c istota edukacji obywatelskiej: rozumie\u0107 mechanizmy, uczestniczy\u0107, zmienia\u0107 rzeczywisto\u015b\u0107 wok\u00f3\u0142 siebie. \u017be przestrze\u0144 wsp\u00f3lna te\u017c jest \u201eich\u201d i \u017ce mo\u017cna co\u015b zmieni\u0107, nawet je\u015bli zaczyna si\u0119 od czego\u015b drobnego, a tak\u017ce \u017ce warto czasami spojrze\u0107 dalej ni\u017c \u201ep\u0142ot w\u0142asnego podw\u00f3rka\u201d.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>B.H.: Wiele os\u00f3b m\u00f3wi: \u201echcia\u0142abym co\u015b zmieni\u0107 w mojej okolicy, ale nie wiem, od czego zacz\u0105\u0107\u201d. Co poradzi\u0142aby\u015b komu\u015b, kto stawia pierwsze kroki w lokalnej aktywno\u015bci?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>L.P.:<\/strong> Przede wszystkim trzeba wyj\u015b\u0107 do ludzi, poszuka\u0107 grupy podobnie my\u015bl\u0105cej i gotowej do dzia\u0142ania. Nie trzeba od razu zawi\u0105zywa\u0107 stowarzyszenia. Mo\u017cna do\u0142\u0105czy\u0107 do ju\u017c istniej\u0105cej grupy np. ko\u0142a gospody\u0144, ko\u0142a senior\u00f3w, ju\u017c dzia\u0142aj\u0105cego stowarzyszenia, zg\u0142osi\u0107 swoj\u0105 inicjatyw\u0119 do so\u0142tysa, rady so\u0142eckiej, tam te\u017c si\u0119 dzieje du\u017co dobrego. W grupie ra\u017aniej \u2014 \u0142atwiej dzia\u0142a\u0107 i \u0142atwiej wytrwa\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>B.H.: Dzia\u0142ania spo\u0142eczne wymagaj\u0105 nie tylko energii, ale te\u017c odwagi, cierpliwo\u015bci, czasem odporno\u015bci na pora\u017cki. Sk\u0105d czerpiesz motywacj\u0119 i si\u0142\u0119 do tego, by dzia\u0142a\u0107 dalej?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>L.P.:<\/strong> To wsp\u00f3lnota. Kiedy co\u015b nie wychodzi, ludzie wok\u00f3\u0142 przypominaj\u0105, po co to robimy. Ich wsparcie to ogromna si\u0142a. Ja mam wok\u00f3\u0142 siebie takich ludzi i jestem im za to bardzo wdzi\u0119czna. Motywuje mnie te\u017c to, \u017ce mog\u0119 by\u0107 wsparciem dla innych i inspirowa\u0107 ich do dzia\u0142ania. Wierz\u0119, \u017ce wsp\u00f3lne do\u015bwiadczenia to najlepsza forma edukacji \u2013 zw\u0142aszcza tej obywatelskiej. Daj\u0119 co\u015b od siebie, ale te\u017c dostaj\u0119 du\u017co w zamian.<\/p>\n\n\n\n<p>No i efekty. Kiedy po d\u0142ugim czasie co\u015b si\u0119 w ko\u0144cu uda \u2014 to naprawd\u0119 uskrzydla. Pomaga te\u017c up\u00f3r,&nbsp; szczeg\u00f3lnie w kontaktach z urz\u0119dami i instytucjami.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>B.H.: Opr\u00f3cz szczerych ch\u0119ci do dzia\u0142a\u0144 potrzebne s\u0105 te\u017c \u015brodki finansowe. Sk\u0105d Stowarzyszenie pozyskuje fundusze na dzia\u0142alno\u015b\u0107?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>L.P.:<\/strong> Mamy sk\u0142adki cz\u0142onkowskie, ale to symboliczne wsparcie. Dzia\u0142amy etapami, szczeg\u00f3lnie przy Skwerze Daszewickim, organizuj\u0105c zrzutki. Na pocz\u0105tku trudno by\u0142o o odzew. Teraz, gdy efekty s\u0105 widoczne, ludzie ch\u0119tniej wp\u0142acaj\u0105 \u2014 i to nie tylko mieszka\u0144cy. Szukamy te\u017c grant\u00f3w, cho\u0107 dla stowarzysze\u0144 nierejestrowych jest ich niewiele. Ka\u017cda z\u0142ot\u00f3wka si\u0119 liczy. Kupujemy ro\u015bliny, wynajmujemy sprz\u0119t, czasem co\u015b dostajemy od lokalnych firm. Robocizna? To wolontariat. Nie zawsze \u0142atwo znale\u017a\u0107 ch\u0119tnych, ale jak dot\u0105d si\u0119 udaje. Niedawno zorganizowali\u015bmy warsztaty o dzikich zapylaczach dla dzieci. Zbudowali\u015bmy schronienia dla pszcz\u00f3\u0142, wysiali\u015bmy \u0142\u0105ki kwietne \u2013 naturalne \u015brodowisko dla owad\u00f3w zapylaj\u0105cych, kt\u00f3re pe\u0142ni\u0105 kluczow\u0105 rol\u0119 w ekosystemie. To praktyczna lekcja zr\u00f3wnowa\u017conego rozwoju dla dzieci oraz kolejna okazja do wsp\u00f3lnego uczenia si\u0119 przez dzia\u0142anie.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/epale.ec.europa.eu\/sites\/default\/files\/styles\/converted\/public\/2025-06\/przed%20%281%29.png.webp?itok=WdPwsHbg\" alt=\"Skwer w Daszewicach w trakcie prac i po ich zako\u0144czeniu.\" title=\"Metamorfoza skweru w Daszewicach 1\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/epale.ec.europa.eu\/sites\/default\/files\/styles\/converted\/public\/2025-06\/przed%20%282%29_1.png.webp?itok=F_W9JJ8C\" alt=\"Metamorfoza skweru w Daszewicach 2.\" title=\"Metamorfoza skweru w Daszewicach 2\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/epale.ec.europa.eu\/sites\/default\/files\/styles\/converted\/public\/2025-06\/przed_0.png.webp?itok=qE3T2trp\" alt=\"Mieszka\u0144cy Daszewic przy pracy i skwer.\" title=\"Mieszka\u0144cy Daszewic przy pracy i skwer\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>Na zdj\u0119ciach: Metamorfoza skweru i mieszka\u0144cy Daszewic przy pracy<\/p>\n\n\n\n<p><strong>B.H.: Czy widzisz r\u00f3\u017cnic\u0119 mi\u0119dzy tym, jak anga\u017cuj\u0105 si\u0119 osoby w r\u00f3\u017cnym wieku?&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>L.P.:<\/strong> Wydaje mi si\u0119, \u017ce og\u00f3lnie w naszej wsi, w najr\u00f3\u017cniejsze akcje, ch\u0119tniej anga\u017cuj\u0105 si\u0119 osoby w wieku senioralnym, ch\u0119tniej si\u0119 zrzeszaj\u0105 i spotykaj\u0105. Mo\u017ce maj\u0105, po prostu, na to wi\u0119cej czasu?&nbsp; Do prac wymagaj\u0105cych wysi\u0142ku, takich jak kopanie, rozrzucanie ziemi, uk\u0142adanie kostki brukowej, sadzenie ro\u015blin, anga\u017cuj\u0105 si\u0119 mieszka\u0144cy w \u015brednim wieku.&nbsp; Seniorki i seniorzy wspieraj\u0105 nas z kolei w piel\u0119gnacji zieleni. Dzieci i m\u0142odzie\u017c ch\u0119tnie uczestnicz\u0105 w wydarzeniach organizowanych przez So\u0142ectwo Daszewice czy nasze Stowarzyszenie, ale rzadziej inicjuj\u0105 lub organizuj\u0105 w\u0142asne dzia\u0142ania spo\u0142eczne. By\u0107 mo\u017ce bardziej zwi\u0105zani s\u0105 ze \u015brodowiskiem szkolnym i tam dzia\u0142aj\u0105, albo po prostu musz\u0105 do pewnych rzeczy dorosn\u0105\u0107.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>B.H.: Jakie marzenie zwi\u0105zane z Daszewicami jeszcze przed Tob\u0105? Co chcia\u0142aby\u015b, \u017ceby si\u0119 wydarzy\u0142o w najbli\u017cszych latach?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>L.P.:<\/strong> Marz\u0119 o tym, \u017ceby\u015bmy nie zmarnowali przyrodniczego potencja\u0142u naszej wsi. Urbanizacja w okolicy post\u0119puje bardzo szybko \u2014 przybywa dom\u00f3w, ludzi, samochod\u00f3w. Wraz z tym ro\u015bnie presja na dolin\u0119 rzeki Kopli, kt\u00f3ra jest pi\u0119knym, cennym korytarzem ekologicznym. Za ka\u017cdym razem, kiedy jestem tam na spacerze czy jad\u0119 rowerem, przypominam sobie, jak wyj\u0105tkowe to miejsce. Chcia\u0142abym, \u017ceby ta dolina by\u0142a chroniona, a my \u2014 jako mieszka\u0144cy \u2014 bardziej \u015bwiadomi, jak ogromne znaczenie ma lokalna przyroda dla naszego zdrowia, jako\u015bci \u017cycia i klimatu.<\/p>\n\n\n\n<p>Jako Stowarzyszenie jeste\u015bmy inicjatorami zawi\u0105zanego Porozumienia Lokalnego Doliny Kopli-G\u0142uszynki. Celem tego porozumienia jest&nbsp;nawi\u0105zanie szerszej wsp\u00f3\u0142pracy na obszarach granicznych gminy K\u00f3rnik, gminy Mosina i miasta Pozna\u0144, po\u0142o\u017conych wzd\u0142u\u017c doliny rzek G\u0142uszynki i Kopli. Tu tak\u017ce chcieliby\u015bmy zintensyfikowa\u0107 nasze dzia\u0142ania w najbli\u017cszej przysz\u0142o\u015bci. Jedno jest pewne \u2014 na nud\u0119 na pewno nie b\u0119dziemy narzeka\u0107!&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Dzia\u0142ania Stowarzyszenia mo\u017cna \u015bledzi\u0107 na stronie: <a href=\"https:\/\/lepszedaszewice.pl\/\">https:\/\/lepszedaszewice.pl<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>oraz na Facebooku: <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/LepszeDaszewice\">https:\/\/www.facebook.com\/LepszeDaszewice<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Dr Lidia Poni\u017cy<\/strong> pracuje jako adiunkt w Zak\u0142adzie Geografii Kompleksowej na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Jest autork\u0105 b\u0105d\u017a wsp\u00f3\u0142autork\u0105 wielu publikacji naukowych z zakresu system\u00f3w spo\u0142eczno-ekologicznych miast. Zajmuje si\u0119 kwestiami spo\u0142eczno-ekologicznymi rolnictwa miejskiego, zielonej infrastruktury i&nbsp; rozwi\u0105za\u0144 opartych na przyrodzie. Bra\u0142a udzia\u0142 w mi\u0119dzynarodowych projektach badawczych, takich jak COST Action TU1201 dotycz\u0105cy miejskich ogrod\u00f3w dzia\u0142kowych w Europie, CONNECTING Nature, dotycz\u0105cy rozwi\u0105za\u0144 opartych na przyrodzie. Koordynowa\u0142a projekt FEW-meter, dotycz\u0105cy powi\u0105za\u0144 \u017cywno\u015b\u0107-woda-energia w rolnictwie miejskim. Obecnie uczestniczy w projekcie SELINA, kt\u00f3ry zajmuje si\u0119 kwestiami wdra\u017cania us\u0142ug ekosystemowych do praktyki. Jest te\u017c koordynatork\u0105 pomocnicz\u0105 nowego projektu GreenEsteem, dotycz\u0105cego wsp\u00f3\u0142projektowania i wsp\u00f3\u0142tworzenia rozwi\u0105za\u0144 opartych na przyrodzie.<br>Wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cycielka i wiceprezeska Stowarzyszenia &#8222;Lepsze Daszewice&#8221;, kt\u00f3re inicjuje i wspiera dzia\u0142ania na rzecz poprawy jako\u015bci \u017cycia mieszka\u0144c\u00f3w wsi.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/epale.ec.europa.eu\/pl\/users\/barbara-habrych\"><strong>Barbara Habrych<\/strong><\/a><strong>&nbsp;<\/strong>\u2013&nbsp;pedago\u017cka, ekspertka HR, trenerka biznesu i edukacji. Specjalizuje si\u0119 w tematyce rekrutacji i rynku pracy, proces\u00f3w HR, uczenia si\u0119 doros\u0142ych, tutoringu, doradztwa zawodowego&nbsp;&nbsp;i rozwijania kompetencji przysz\u0142o\u015bci. Ambasadorka EPALE.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W Daszewicach pod Poznaniem zr\u00f3wnowa\u017cony rozw\u00f3j zaczyna si\u0119 mi\u0119dzy trawnikiem a rozmow\u0105. Jak budowa\u0107 lokaln\u0105 wsp\u00f3lnot\u0119 wok\u00f3\u0142 spraw wa\u017cnych dla mieszka\u0144c\u00f3w? Jak uczy\u0107 si\u0119 przez dzia\u0142anie \u2014 i to nie w sali wyk\u0142adowej, ale na zaniedbanym placu, przy planowaniu zieleni czy w czasie rozm\u00f3w z urz\u0119dnikami? O tym opowiada dr Lidia Poni\u017cy \u2014 zawodowo adiunkt&hellip; <br \/> <a class=\"read-more\" href=\"https:\/\/lepszedaszewice.pl\/?p=586\">Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-586","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-non-classe"],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lepszedaszewice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/586","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lepszedaszewice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lepszedaszewice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lepszedaszewice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lepszedaszewice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=586"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/lepszedaszewice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/586\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":587,"href":"https:\/\/lepszedaszewice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/586\/revisions\/587"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lepszedaszewice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=586"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lepszedaszewice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=586"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lepszedaszewice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=586"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}